Realizowana obecnie polityka energetyczna dotyczy głównie sektora wytwarzania, w mniejszym stopniu sterowania popytem.
Procesy uzyskiwania i przetwarzania energii przyczyniają się do emisji większości podstawowych zanieczyszczeń, dla których ustalono limity międzynarodowe. Dzięki lepszym technikom produkcji, inwestowaniu w nowoczesne obiekty i urządzenia do redukcji emisji, stosowaniu czystszych paliw i zamykaniu obiektów najmniej efektywnych następuje spadek emisji zanieczyszczeń, co skutkuje poprawą stanu środowiska.
Trzy główne czynniki, które będą determinować zmiany wielkości emisji w przyszłości to wzrost gospodarczy, poziom światowych cen energii oraz zastępowanie paliw kopalnych paliwami odnawialnymi. Dodatkowymi czynnikami są efektywność oraz intensywność usług związanych z wytwarzaniem, przesyłaniem i użytkowaniem energii i paliw (w przeliczeniu na mieszkańca).
Efektywność energetyczna w Polsce jest znacznie niższa niż w krajach zachodniej Europy.
W 2000 roku wskaźnik efektywności liczony jako ilość zużytej energii na wytworzenie jednostki PKB w UE wyniósł 0,200 (kg oe/USD’01) podczas gdy w Polsce 0,514 (kg oe/USD’01).
Daje to Polsce szansę szybszego tempa wzrostu efektywności energetycznej niż w krajach UE.
Z tego powodu oraz z racji dużych rezerw mocy produkcyjnych energii elektrycznej, w krótkim okresie, możliwy jest dalszy wzrost usług energetycznych, nie powodujący zwiększenia degradacji środowiska.
Istniejący olbrzymi majątek trwały energetyki niejako „eliminuje” z rynku inwestycje w energetykę odnawialną. Ze względu na długi okres życia obiektów energetycznych obecne inwestycje będą determinowały strukturę wytwarzania energii przez najbliższe 40 lat. Z punktu widzenia trwałego, zrównoważonego rozwoju potrzebna jest głęboka modernizacja sektora wytwarzania energii opartej na węglu.
W Unii Europejskiej około 6% zapotrzebowania na energię pierwotną zaspokajane jest ze źródeł odnawialnych. W Polsce ten poziom jest znacznie niższy i wynosi około 2,5%.
Wykorzystanie zasobów odnawialnych generalnie wiąże się z wyższymi kosztami. Natomiast w przypadku polskiej gospodarki wykorzystanie na dużą skalę biomasy, oprócz korzyści typowo ekologicznych, mogłoby rozwiązać przynajmniej dwa problemy o charakterze strategicznym: problem bezrobocia na wsi i migracji rolników do miast, a także przyczynić się w pewnym stopniu do wzrostu bezpieczeństwa energetycznego kraju. Bodźce wspomagające rozwój procesów produkcji energii z biomasy nie są obecnie wystarczające w porównaniu z długoterminowymi korzyściami płynącymi z wykorzystania tego źródła.